KESJULY18

2018-07-20 10:56:39
Το παράδειγμα του εκπαιδευτικού συστήματος στον Καναδά

Το παράδειγμα του εκπαιδευτικού συστήματος στον Καναδά


ΤΟΥ ΔΡΟΣ ΓΙΩΡΓΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ* 

Παρακολουθώντας τις τελευταίες τις τελευταίες μέρες τα τεκταινόμενα στην παιδεία του τόπου που μεγάλωσα και υπηρέτησα ως δάσκαλος Δημοτικής, δεν θα μπορούσα να παραμείνω αμέτοχος στον δημόσιο διάλογο για τη παιδεία. Παρόλο που πλέον έχω αφήσει τη διδασκαλία σε πρωτοβάθμιο επίπεδο, αφού τα τελευταία χρόνια την υπηρετώ ως καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Αλμπέρτα (Έντμοντον, Καναδάς), θεώρησα ότι η κατάθεση της δικής εμπειρίας με τα σχολεία του Καναδά  θα μπορούσε να συμβάλει θετικά στην όλη συζήτηση περί «εξορθολογισμού».

Ποια είναι λοιπόν τα κύρια συστατικά της επιτυχίας του δημόσιου εκπαιδευτικού συστήματος του Καναδά, όπου σύμφωνα με τις διεθνείς έρευνες PISA και TIMMS οι επιδόσεις των μαθητών μας είναι στις καλύτερες πέντε του κόσμου;

Πρώτον (και βασικό), στον Καναδά ακούνε πολλοί αλλά μιλούν λίγοι και κυρίως όσοι κατέχουν το αντικείμενο, δηλαδή οι δάσκαλοι, οι διευθυντές και οι επιθεωρητές. Στην Κύπρο συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Ξέρουν καλύτερα οι βουλευτές, ο Γενικός Ελεγκτής, ο Αρχιεπίσκοπος, οι τεχνοκράτες, οι γονείς και τελευταίοι οι δάσκαλοι, αυτοί δηλαδή που ζουν τα παιδιά σε καθημερινή βάση μέσα στο σχολικό πλαίσιο.

Δεύτερον, διαπιστώνω τεράστιες διαφορές σε υλικοτεχνική υποδομή. Αν δει κάποιος τα σχολεία στο Έντμοντον (η πλειοψηφία των οποίων είναι δημόσια – υπάρχουν ελάχιστα ιδιωτικά) θα θεωρήσει αρχικά ότι είναι ακαλαίσθητα κτήρια αφού είναι κλειστά προς στον έξω κόσμο (δεν έχουν πρόσβαση σε εξωτερικές αυλές; ασφαλισμένες πόρτες οδηγούν σε εξωτερικούς χώρους) χωρίς πολλά πολλά χρώματα (ενίοτε μουντά), χωρίς κήπους, χωρίς πινακίδες ανακοινώσεων κλπ. Όταν όμως περάσει κανείς στο εσωτερικό των σχολείων, θα διαπιστώσει ότι πρόκειται για έναν χώρο με καλαισθησία που εμπνέει τα παιδιά, που προσφέρει όλες τις ανέσεις για να διευκολύνουν τη μάθηση. Υπάρχει για παράδειγμα χώρος βιβλιοθήκης σε κάθε σχολείο του οποίου τη συλλογή σε παιδικά βιβλία θα ζήλευαν και οι δημοτικές βιβλιοθήκες. Στο χώρο αυτό υπάρχουν αναπαυτικοί καναπέδες για τα παιδιά να καθίσουν (ή να ξαπλώσουν) και να διαβάσουν, ταμπλέτες για να ερευνήσουν διάφορα βιβλία, περιοδικά κλπ. Όλα τα σχολεία μας έχουν επίσης κλειστό γήπεδο άθλησης με παρκέ και θέρμανση (θέρμανση ασφαλώς υπάρχει και σε όλες τις αίθουσες διδασκαλίας). Γιατί το λέω αυτό; Γιατί στο Έντμοντον μερικές φορές η θερμοκρασία πέφτει πολύ κάτω από το μηδέν (μέχρι και -40c). Δεν σκέφτηκε κάνενας να κλείσει τη θέρμανση, ούτε ρώτησε κανένας αν η θέρμανση είναι αναγκαία. Στη Κύπρο όμως των +40c (το αντίθετο δηλαδή με το Έντμοντον) όχι μόνο κλιματιστικό δεν υπάρχει αλλά και διάφοροι «επαϊοντες» κατακρίνουν μια τέτοια απαίτηση από μέρους των δασκάλων.

Τρίτον, οι μαθητές εδώ συμπεριφέρονται σαν μαθητές και όχι ως ‘ταλιμπάν’. Επισκέφθηκα πριν ένα περίπου μήνα ένα σχολείο της επαρχίας Αμμοχώστου για να μιλήσω σε συνεδρίαση προσωπικού και πέρασα από τάξη που νόμιζα ότι γινόταν κυριολεκτικά πόλεμος. Ρωτώντας παλιούς συναδέλφους πώς είναι τα πράγματα, το μόνο που ακούω είναι «παλεύουμε». «Παλεύουμε» να επιβάλουμε τάξη μπας και κάνουμε μάθημα για δέκα λεπτά. Δέκα λεπτά από τα σαράντα μιας περιόδου. Δουλεύουν λέει ο γενικός ελεγκτής λίγες ώρες οι δάσκαλοι και πρέπει να τους τις αυξήσουμε. Χρειάζονται άραγε περισσότερες ώρες ή καλύτερη αξιοποίηση των υφιστάμενων ωρών διδασκαλίας οι οποίες είναι ήδη υπεραρκετές; Επισκέπτομαι συχνά σχολεία στο Έντμοντον  και περνώντας από διάφορες τάξεις, υπάρχει απόλυτη τάξη και πειθαρχία (το ίδιο ισχύει και σε σχολεία της Φιλλανδίας και Κίνας). Σε περίπτωση παραβατικής συμπεριφοράς, ο διευθυντής καλεί τους γονείς του μαθητή στο σχολείο, αποβάλλει το μαθητή για μια ή περισσότερες μέρες και ο μαθητής μένει στο σπίτι υπό την επίβλεψη των γονέων. Ξέρετε τι κόστος σημαίνει αυτό για τους γονείς; Σκεφτείτε ότι το day care για 2 ώρες την ημέρα στοιχίζει περίπου $400. Θα τολμούσε άραγε ο μαθητής να συνεχίσει απτόητος να επιδεικνύει έλλειψη σεβασμού στους κανόνες του σχολείου ή οι γονείς του να ανέχονται τα καμώματα του κανακάρη τους; Τι συμβαίνει στην Κύπρο; Κανένας δεν αποβάλλεται (τουλαχιστον στο δημοτικό), οι δάσκαλοι φοβούνται ακόμη και τον τόνο της φωνής τους να υψώσουν, και αν τολμήσει ο διευθυντής να καλέσει τους γονείς στο σχολείο το πιο πιθανό είναι να καταλογισθεί η ευθύνη στο δάσκαλο που δεν «ξέρει» να επιβάλει πειθαρχία.

Τέταρτον, υπάρχει τεράστια διαφορά κουλτούρας. Οι επιδόσεις των μαθητών αντανακλώνται στην οικογένειά τους και γι’ αυτό οι γονείς επιδιώκουν να προσφέρουν όλα τα εχέγγυα στους εκπαιδευτικούς (οι οποίοι χαίρουν μεγάλης εκτίμησης και σεβασμού) για να βοηθήσουν τα παιδιά τους να πετύχουν. Τα σχολεία δεν εκλαμβάνονται ως χώροι για babysitting. Απεναντίας, στην Κύπρο, πολλοί γονείς εύχονταν  να μην έκλεινε το σχολείο το καλοκαίρι γιατί δεν ξέρουν τι να κάνουν με τα παιδιά τους. Ούτε οι ίδιοι δεν τα αντέχουν. Σκεφτείτε τι γίνεται λοιπόν στα σχολεία αν οι ίδιοι οι γονείς δεν μπορούν να αντέξουν τα δικά τους παιδιά.

Πέμπτον, στην Κύπρο έχουν παρερμηνευθεί οι όροι «equity» και «equally». Όπως λέμε συχνά στους φοιτητές μας «treating everyone with equity does not mean treating everyone equally». Δίνονται ασφαλώς ίσες ευκαιρίες σε όλα τα παιδιά μέσα στα πλαίσια ενός δημόσιου, ενιαίου σχολείου αλλά ταυτόχρονα υπάρχει έντονο το στοιχείο της εξατομίκευσης.  Γι’ αυτό το λόγο υπάρχουν και σχολεία στα οποία παρέχονται ειδικές διευκολύνσεις ή στήριξη για διαφορετικές περιπτώσεις μαθητών πχ για χαρισματικά παιδιά ή για παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες.

Έκτον, η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών είναι συνεχής και δίνονται επιπλέον κίνητρα για αυτήν. Πιο συγκεκριμένα, αν ένας δάσκαλος θέλει να κάνει μεταπτυχιακό τότε μπορεί να κάνει αίτηση στη διεύθυνση δημοτικής να του παραχωρηθεί άδεια για 1-2 χρόνια με πλήρεις απολαβές. Αυτό φυσικά δεν δίνεται σε όλους αλλά με βάσει κριτήρια και αναλόγως των προτεραιοτήτων του σχολείου. Ετσι επιλέγονται οι καλύτεροι οι οποίοι υποχρεώνονται στη συνέχεια να μοιραστούν με συναδέλφους τους τι έχουν μάθει προς όφελος ολόκληρης της σχολικής μονάδας.

Έβδομον, η πρόσληψη εκπαιδευτικών είναι αρμοδιότητα του διευθυντή του σχολείου, ο οποίος είναι πλήρως απαλλαγμένος από διδακτικά καθήκοντα (σε αντίθεση με Κύπρο) και είναι αρμόδιος για την εύρυθμη λειτουργία του σχολείου. Οι απόφοιτοι των πανεπιστημίων μας κάνουν αίτηση για εργοδότηση στη διεύθυνση των σχολείων (school board) καταθέτοντας όχι μόνο το πτυχίο τους αλλά και συστατικές επιστολές και το βιογραφικό τους σημείωμα. Αφού γίνει μια πρώτη επιλογή (screening), η λίστα με τους υποψήφιους δασκάλους αποστέλλεται στους διευθυντές οι οποίοι τους καλούν σε συνέντευξη. Συνεπώς, υποψήφιοι με χαμηλή βαθμολογία και αρνητικές συστατικές δεν καλούνται καν σε συνέντευξη. Ταυτόχρονα, οι διευθυντές έχουν την διακριτική ευχέρεια να τερματίσουν συνεργασία με κάποιο δάσκαλο ο οποίος δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του επαγγέλματος. Δεν είναι τυχαίο ότι περίπου 50% των δασκάλων που πρωτοδιορίζονται στα σχολεία εγκαταλείπει την έδρα μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια.

Όγδοον, οι δάσκαλοι πληρώνονται πολύ καλά, αναλόγως του διδακτικού χρόνου για τον οποίο εργοδοτούνται και ο οποίος ποικίλει από 0.0 – 1.0 (full time). Ένας δάσκαλος που εργοδοτείται 1.0 (full time) τότε πληρώνεται για να διδάσκει γύρω στις 6.5 ώρες ημερησίως. Στο χρόνο αυτό περιλαμβάνεται και ο χρόνος προετοιμασίας. Οι δάσκαλοι δεν πληρώνονται για οποιαδήποτε εξωδιδακτική δραστηριότητα (π.χ. διδασκαλία χορών) και γι’ αυτό το λόγο ελάχιστες (εώς ανύπαρκτες) είναι οι σχολικές γιορτές που απαιτούν, ομολογουμένως, αρκετό μη διδακτικό χρόνο.

Εύκολα λοιπόν μπορεί κανείς να αντιληφθεί ότι τα εκπαιδευτικά συστήματα της Κύπρου και του Καναδά  διαφέρουν έτη φωτός. Γι’ αυτό όταν κάποιοι επικαλούνται αριθμούς από διεθνείς έρευνες για να καταδείξουν τις χαμηλές επιδόσεις των μαθητών της Κύπρου καταλογίζοντας ταυτόχρονα ευθύνες στους δασκάλους είτε εθελοτυφλούν (επειδή δεν βλέπουν τις αδυναμίες ολόκληρου του συστήματος) είτε λαϊκίζουν γνωρίζοντας ότι συγκρίνουν ανόμοια πράγματα. Η όποια αλλαγή του εκπαιδευτικού συστήματος εν ονόματι του «εξορθολογισμού» απαιτεί πρώτιστα «ορθό λογισμό» και τομές σε πολλά επίπεδα (κοινωνικά, πολιτικά, εκπαιδευτικά κλπ). Διαφορετικά, θα συνεχίζουμε να αρμενίζουμε με βάρκα την ελπίδα και την ευσυνειδησία των oλίγων ρομαντικών δασκάλων που ακόμη πιστεύουν στην Δημόσια Παιδεία αυτού του τόπου.

*Καθηγητής Eκπαιδευτικής Ψυχολογίας και διευθυντής του Κέντρου Διάγνωσης και Θεραπείας Αναγνωστικών Προβλημάτων στο University of Alberta, Canada.   

Email: georgiou@ualberta.ca


Αφήστε ένα σχόλιο

  • Υποχρεωτiκά πεδία *


If you have trouble reading the code, click on the code itself to generate a new random code.
 

Μιχάλης Α. Πόλης
Tue July 31, 2018, 17:54:15
Κύριε Μακρίδη:
Α. Υπάρχει υποχρέωση της Πολιτείας με βάση τη σύμβαση 135 της ΔΟΕ/ΟΗΕ που κύρωσε η Κυπριακή Δημοκρατία με τους Ν.30(ΙΙΙ)/1995, Ν.46(ΙΙΙ)/2005 και Ν.10(ΙΙΙ)/2012 να δίνει διευκολύνσεις στους εκπροσώπους των συντεχνιών για να εκτελούν τα καθήκοντα τους σε εργάσιμο χρόνο. Η προτροπή σας για κατάργηση των απαλλαγών των συνδικαλιστών είναι προτροπή σε παρανομία.
Β. Το να αναλαμβάνει κάποιος επιπρόσθετα καθήκοντα έναντι μιας ασαφούς μελλοντικής υπόσχεσης για μόρια προαγωγής, που μπορεί να μην έρθει ποτέ αφού μπορεί είτε να μην υπάρχουν θέσεις ανέλιξης, είτε αφού με βάση την εισήγηση σας μπορεί στο μεταξύ να απολυθεί γιατί δεν θα υπάρχει μονιμότητα, ισοδυναμεί προτροπή για απλήρωτη εργασία έναντι ψευδών ή παραπλανητικών υποσχέσεων.
Γ. Είναι γεγονός ότι τα ιδιωτικά σχολεία επιλέγουν εκπαιδευτικούς με συμβόλαιο. Όμως έχουν δικαίωμα να επιλέγουν και μαθητές, ενώ στο δημόσιο σχολείο δεν έχεις δικαίωμα να αποκλείσεις κανένα πριν την ηλικία των 15 ετών. Έτσι στο δημόσιο σχολείο ο εκπαιδευτικός συνθλίβεται μεταξύ των απαιτήσεων του συστήματος για αποτελέσματα από τη μια και των παραβατικών μαθητών από την άλλη που δεν θέλουν να μάθουν αλλά το φταίξιμο το παίρνει ο εκπαιδευτικός απριόρι.
Δ. Είμαι εναντίον των συμβολαίων διότι μετατρέπουν τους εκπαιδευτικούς έρμαια των αυθαιρεσιών των προϊσταμένων τους για ένα κομμάτι ψωμί.
Ε. Η επιλογή των καλυτέρων είναι μια άλλη πονεμένη ιστορία. Στείλε τον καλύτερο σε μια υποβαθμισμένη συνοικία με παραβατικούς βίαιους μαθητές και το μέτριο σε ένα καλό σχολείο με υποστηρικτικούς γονείς. Ποιος θα έχει άραγε τα καλύτερα αποτελέσματα; Ποιος θα έχει άραγε δουλειά την επόμενη χρονιά με βάση τα αποτελέσματα αυτά;
Ζ. Η αναφορά σας για συμβόλαια 3-5 ετών για επιλογή των καλυτέρων θυμίζει ρωμαική αρένα, όπου ο καλύτερος μονομάχος επιβιώνει εξοντώνοντας τους υπόλοιπους. Όμως ο καλύτερος μονομάχος δεν μπορεί να επιβιώνει για πάντα. Ή θα εξοντωθεί από νεώτερους, ή θα γίνει διευθυντής για να αποφασίζει για τα συμβόλαια των άλλων. Το σύστημα διορισμών που στηρίζετε δίνει ανάγλυφη όλη την απανθρωπιά του νεοφιλελευθερισμού. Επαγγέλεστε την αριστεία, όμως προάγετε την εξαθλίωση του εκπαιδευτικού στο όνομα του " καλού της εκπαίδευσης "
Δεν περιμένω φυσικά ότι θα καταδεκτείτε να μου απαντήσετε..

Μαρια Ζαραρη
Sun July 22, 2018, 16:55:26
Εξαίρετο και ευστοχο άρθρο Γιώργο!

Γρηγόρης Μακρίδης
Sun July 22, 2018, 15:34:12
Αγαπητέ κ. Γεωργίου, εύγε για το άρθρο. Αυτά που γράφεις είναι γνωστά σε αυτούς που αποφασίζουν και στους συνδικαλιστές, διότι είναι παρόμοια με τα αποκεντρωτικά συστήματα των Σκανδιναβικών χωρών.
Το σημείο κλειδί στο κείμενο σου, που από τα σχόλια άλλων συναδέλφων φαίνεται δεν έδωσαν προσοχή, είναι το γεγονός ότι ο Διευθυντής του σχολείου μπορεί να τερματίσει το συμβόλαιο εκπαιδευτικού. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει μονιμότητα. Δεν νομίζω να υπάρχει θέμα συζήτησης σε αυτό το σημείο από πλευράς συνδικαλισμού στην Κύπρο διότι αφορά όλο το δημόσιο σύστημα.
Το ίδιο μοντέλο με 3ετή ή 5ετή συμβόλαια εφαρμόζει ή ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να παίρνει και να κρατά τους καλύτερους. Με αυτό τον τρόπο δημιουργείται και ο ζήλος και το κίνητρο για δουλειά και προσφορά για να κερδίσει κάποιος την ανανέωση του συμβολαίου. Φυσικά στις Σκανδιναβικές χώρες είναι και ο διευθυντής του σχολείου με συμβόλαιο και αν το σχολείο δεν πάει καλά τότε ούτε το συμβόλαιο του διευθυντή ανανεώνεται.
Το πρόβλημα στην Κύπρο δεν λύνεται με αποκεντρωτικό σύστημα για εύλογους λόγους. Το πρόβλημα στην Κύπρο λύνεται με μια πράξη μόνο.... Σωστό σύστημα αξιολόγησης των εκπαιδευτικών. Δηλαδή αν ο εκπαιδευτικός εργαστεί για οργάνωση θεάτρου, για να είναι υπεύθυνος τάξης, να υποστηρίξει ταλαντούχους ή αδύναμους μαθητές, να εργαστεί εκτός σχολικού ωραρίου τότε να παίρνει μόρια (όχι μείωση ωρών διδασκαλίας) τα οποία να μετρούν για την βαθμολογική του αξιολόγηση και έτσι να περνά σε προαγωγή πιο ενωρίς από αυτούς που δεν ενδιαφέρονται ίσως για προαγωγή. Προαγωγή σημαίνει τότε λιγότερες ώρες διδασκαλίας και περισσότερα χρήματα. Δηλαδή η ανταμοιβή έρχεται μετά την προσφορά.
Τώρα για την μείωση ωρών σε συνδικαλιστές εκπαιδευτικούς, υπάρχουν πολλά μοντέλα. Στη Σλοβενία για παράδειγμα κανείς συνδικαλιστής δεν παίρνει απαλλαγή. Ο συνδικαλισμός είναι επιλογή και όχι υποχρέωση, έτσι αυτό γίνεται στον ελεύθερο χρόνο και οι συνδικαλιστές παίρνουν επίδομα από τις ενώσεις του αφού οι εκπαιδευτικοί πληρώνουν συνδρομές σε αυτές.
Με χαιρετισμούς
Καθηγητής Γρηγόρης Μακρίδης
Πρόεδρος Κυπριακής Μαθηματικής Εταιρείας
Πρόεδρος Ιδρύματος ΘΑΛΗΣ

Μαρία Γεωργίου
Sun July 22, 2018, 15:15:56
Εύστοχο άθρο. προωθήστε το στον Γενικό Ελεγκτή, τον Υπουργό παιδείας, τον πρόεδρο της Δημοκρατίας , τον Αρχεπίσκοπο, όλους τους αξιωματούχους και τους οργανωμένους γονείς.Μακάρι και τα δικά μας σχολεία να ήταν όπως αυτά που περιγράφετε.

Nicos G. Lilis
Sat July 21, 2018, 08:19:39
"...στον Καναδά ακούνε πολλοί αλλά μιλούν λίγοι και κυρίως όσοι κατέχουν το αντικείμενο, δηλαδή οι δάσκαλοι, οι διευθυντές και οι επιθεωρητές. Στην Κύπρο συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Ξέρουν καλύτερα οι βουλευτές, ο Γενικός Ελεγκτής, ο Αρχιεπίσκοπος, οι τεχνοκράτες, οι γονείς και τελευταίοι οι δάσκαλοι, αυτοί δηλαδή που ζουν τα παιδιά σε καθημερινή βάση μέσα στο σχολικό πλαίσιο..."

Νέλσων Νεοκλέους
Sat July 21, 2018, 02:00:24
Πολύ ενδιαφέρον και διαφωτιστικό άρθρο για θέματα παιδείας και γενικότερα!
Και σε άλλους τομείς βέβαια ο Καναδάς είναι ιδιαίτερα προοδευτική χώρα, όπως στα εργασιακά και συνδικαλιστικά δικαιώματα.

Ηλεκτρα Ζαννιδου
Fri July 20, 2018, 20:10:29
Μακάρι και τα δικά μας σχολεία να ήταν έτσι. Μακάρι και στην δική μας χώρα να υπήρχαν άτομα με όραμα που να ήθελαν, να μπορούσαν και να τους άφηναν να αλλάξουν καταστασεις. Ελπίζω να δει το άρθρο σας ο αρμόδιος υπουργός.

Ευρυδίκη Παπαγεωργίου
Fri July 20, 2018, 18:51:44
Εύστοχο άρθρο! Μακάρι να το διαβάσουν ΟΛΟΙ! Για ξεχωριστούς λόγους ο καθένας!!!

ΣΤΑΥΡΟΣ ΑΡΟΔΙΤΗΣ
Fri July 20, 2018, 14:28:20
Φίλε Γιώργο, όλα όσα παραθέτεις καταδεικνύουν αυτό που τόσα χρόνια φωνάζουμε εμείς οι εκπαιδευτικοί. ΟΜΩΣ...ο Γενικός Ελεγκτής, το Υπουργικό Συμβούλιο, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, ο Ηρόδοτος Δημητρίου (μαντέψτε ποιος είναι!) και πολλοί άλλοι φροντίζουν επιμελώς να τα αποσιωπούν, προβάλλοντας μόνο όλα όσα συμφέρει να προβάλλουν, και φυσικά συγκρίνοντας ανόμοια πράγματα και καταστάσεις, αποσιωπώντας τις πραγματικές αδυναμίες του εκπαιδευτικού συστήματος.
Το θέμα φίλε Γιώργο είναι η έλλειψη οράματος. Και δυστυχώς το τελευταίο διάστημα έχουμε αντικαταστήσει το όραμα με αριθμούς. Φυσικά, εάν αυτοί οι αριθμοί είχαν απώτερο στόχο και μια πραγματική αλλαγή στο όλο οικοδόμημα της Παιδείας, τότε οι "ετσιθελικές" αλλαγές θα αγκαλιάζονταν από τους εκπαιδευτικούς. Δυστυχώς, τα γεγονότα κατέδειξαν πως τα κίνητρα δεν ήταν ο εξορθολογισμός ούτε η βελτίωση της παρεχόμενης εκπαίδευσης. Τα κίνητρα είναι καθαρά οικονομικά...Μας λείπουν "τόσα", κόβω "τόσα". Αυτό ,σίγουρα, δεν θα βελτιώσει το επίπεδο της εκπαίδευσης. Σίγουρα το αντίθετο θα επιφέρει.
Όσο για την ελπίδα, τη χάσαμε και αυτή. Κρίμα… Ελπίζω να μη χάσουμε και τους λίγους ρομαντικούς εκπαιδευτικούς στους οποίους αναφέρεσαι. Μακάρι…

Δημήτρης Λαζάρου
Fri July 20, 2018, 12:59:41
Ελπίζω το άρθρο σας να το έχετε προωθήσει και στο Γενικό Ελεγκτή και σε άλλους "ειδικούς"

Ευχαριστούμε!

FREDERICKJULY18
ucaln2prtyxia
 Cyprus School of Molecular Medicine
kaitomia-ereyna ucy
CUTSEPT2018
NEAPJUL17
TEPAK-KENESTHESEIS
INTERCOLLEGE
THEOLOGIKISXOLI
CDA2018
PAJUNE18
PROGNOSIS9
MARTIME
FORUMMARCH
OLYMPION2017
iky2018
ALEXANDERJULY18
OPAPCYPRUS
MOECEE
Middlesex2016

microsoft1718