KESAISTHTIKI18

2018-01-05 14:57:17
Περί ηθικής στην εκπαιδευτική διαδικασία

Περί ηθικής στην εκπαιδευτική διαδικασία


ΤΟΥ ΔΡΟΣ ΑΝΔΡΕΑ Σ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ*  

Η διεθνής οικονομική κρίση με τα τεράστια κοινωνικά προβλήματα που δημιούργησε  επηρέασε αυξητικά και τα κρούσματα διαφθοράς στην κοινωνία, στη δημόσια διοίκηση, καθώς και στον ιδιωτικό τομέα. Με τα ενδεδειγμένα μέτρα από μέρους της Πολιτείας, αλλά και με σειρά άλλων μέτρων ευαισθητοποίησης των πολιτών και κυρίως μέσω της ορθής αγωγής και παιδείας, από τα νηπιαγωγεία, τα δημοτικά, τα Γυμνάσια, τα Λύκεια και τα Πανεπιστήμια, υπάρχει ελπίδα να αντιμετωπιστεί και να περιοριστεί το φαινόμενο της διαφθοράς. 

Ένα σημαντικό έργο της προσπάθειας για καταστολή της διαφθοράς επιτελούν οι  σχολικές μονάδες  με την ανάπτυξη ηθικών χαρακτήρων στους μαθητές μέσα από την κοινωνικοποίηση και την εκπαίδευση (Arnstine, 2000).  Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή δεν εναπόκειται αποκλειστικά και μόνο στο διευθυντή/ντρια της σχολικής μονάδας αλλά σε όλους τους εκπαιδευτικούς επειδή ένας οργανισμός όπως είναι το σχολείο δεν μπορεί να ικανοποιεί τους στόχους του μόνο με τις ενέργειες του/της επικεφαλής του διότι η σχολική ηγεσία έχει μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, όταν κατανέμεται ευρέως μεταξύ του εκπαιδευτικού προσωπικού (Hartley, 2007).

Στις σχολικές μονάδες πρέπει να κυριαρχεί ένα μοντέλο ηγεσίας που να αναδεικνύει τη σημασία της δημοκρατίας και της ηθικής, να αποτελεί τη βάση για την επίτευξη του κοινού οράματος και πεδίου στόχων στο οποίο να μετέχουν όλοι οι εμπλεκόμενοι στην εκπαιδευτική διαδικασία (Δημητρίου, 2015). Το σύγχρονο σχολικό περιβάλλον, το οποίο είναι πολυπολιτισμικό, απαιτεί την εκπαίδευση μαθητών, που θα ενταχθούν αργότερα ως μελλοντικοί πολίτες σε ένα δημοκρατικό πολίτευμα, το σεβασμό δημοκρατικών αρχών και αξιών, της ισότητας, της διαφορετικότητας, της υπευθυνότητας, της αποδοχής των απόψεων και γενικά τη δημιουργία ενός δημοκρατικού μικρόκοσμου που πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα για κάθε σχολικό ηγέτη και τους εκπαιδευτικούς (Starrat, 2001).

Είναι αδιαμφισβήτητο ότι μια ελεύθερη και δημόσια παιδεία είναι θεμελιώδης για τη δημοκρατία (Dewey, 1916; Starrat, 2004) και κάθε σχολική μονάδα με την ηγεσία και τους εκπαιδευτικούς της αποτελεί ένα δημοκρατικό μικροοργανισμό που αντικατοπτρίζει την κοινωνία στο σύνολό της.

Σημαντικότατο ρόλο στη μετατροπή των σχολικών μονάδων σε δημοκρατικούς μικρόκοσμους  επιτελεί ο/η διευθυντής/ντρια έχοντας ως πρώτη προτεραιότητα και στόχο την καλλιέργεια και ανάπτυξη της ηθικής διάστασης και των αξιών της δημοκρατικής ηγεσίας στη σχολική μονάδα.

Για να επιτευχθούν όμως τα πιο πάνω πρέπει η έννοια της διδασκαλίας της ηθικής στις σχολικές μονάδες να είναι εκ των ων ουκ άνευ και είναι απαραίτητη η ανάγκη για μια ουσιαστική και τεκμηριωμένη επιμόρφωση τόσων των επικεφαλής διευθυντών/ντριών αλλά και όλων των εκπαιδευτικών σε όλες τις βαθμίδες.

Μέσα στα πλαίσια των εκπαιδευτικών προγραμμάτων επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών μπορούν να ενταχθούν και προγράμματα ηθικής αγωγής κατάλληλα σχεδιασμένα και οι συμμετέχοντες στα προγράμματα να έχουν την ευκαιρία να εξασκηθούν πρακτικά και σε πραγματικές καταστάσεις. Τα προγράμματα αυτά θα ενδυναμώσουν τους εκπαιδευτικούς στην αντιμετώπιση ανεπιθύμητων και παραβατικών συμπεριφορών που δεν εκδηλώνονται μόνο στις σχολικές μονάδες αλλά έχουν αντίκτυπο γενικότερα στην κοινωνία.

Μέχρι τώρα η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών μέσα στα πλαίσια των επιμορφωτικών προγραμμάτων είχε αρκεστεί σε προγράμματα εκπαιδευτικής διοίκησης και αποτελεσματικότητας, του γνωστικού τους αντικειμένου, των δεικτών επιτυχίας και επάρκειας, ενώ μαθήματα ηθικής αγωγής με σκοπό τη διαμόρφωση χαρακτήρων έρχονταν σε δεύτερη μοίρα.

Οι έρευνες, σύμφωνα με τον Cherniss, 1988, αποδεικνύουν ότι πολλά από τα χαρακτηριστικά των αποτελεσματικών εκπαιδευτικών/ηγετών, που αποτελούν παράλληλα και χαρακτηριστικά του ηθικού εκπαιδευτικού/ηγέτη, μπορούν να καλλιεργηθούν μέσα από ορθολογικά και οργανωμένα εκπαιδευτικά προγράμματα και να φέρουν θεαματικά αποτελέσματα στην εκπαιδευτική πράξη.

Καταληκτικά αναφέρεται ότι μόνο με την καλλιέργεια της ηθικής και των ηθικών αξιών στους οργανισμούς, δημόσιους και ιδιωτικούς, όπως του σεβασμού, της ακεραιότητας, της συμπόνιας, της συνεργασίας, της επιμονής και της πρωτοβουλίας, όπως αναφέρονται και αναλύονται στο βιβλίο του Bedley, 1996, «Values of Action», μπορούμε να ελπίζουμε σε καλύτερη αντιμετώπιση σοβαρών κοινωνικών προβλημάτων όπως της διαφθοράς αλλά και άλλων που ταλανίζουν την κυπριακή κοινωνία. 

*Phd (Edu), ΜΑ (Edu), Bsc (Econ), FFA.

Επικεφαλής Μονάδας Εσωτερικού Ελέγχου

Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού

(http://www.moec.gov.cy/monada_esoterikou_elenchou/)


Αφήστε ένα σχόλιο

  • Υποχρεωτiκά πεδία *


If you have trouble reading the code, click on the code itself to generate a new random code.
 

Μαργαρίτα Χριστοφή
Sun January 07, 2018, 19:08:20
Πραγματικά υπάρχει έντονο το στοιχείο της επιμόρφωσης στα σχολεία και για τους εκπαιδευτικούς. Έχουν τα φόντα και τις δυνατότητες να τα εξηγήσουν στους μαθητές ή να τα εφαρμόσουν, προσαρμόσουν σε τάξεις διάφορων επιπέδων, νοούμενων επιπέδων των μαθητών και των τάξεων.

FREDERICKJULY18
ucaln2prtyxia
 Cyprus School of Molecular Medicine
kaitomia-ereyna ucy
MA/MSc2018
NEAPJUL17
INTERCOLLEGE
MIDMA
TONERAOS
THALIS
CDA2018
PAJUNE18
MARTIME
AIGAIA
FORUMMARCH
global
ALEXANDERJULY18
OPAPCYPRUS
MOECEE
Middlesex2016